Czy japońska manga wychowuje?

Oddziaływanie mediów na dzieci i młodzież niejednokrotnie było przedmiotem zainteresowania ze strony wielu pedagogów i psychologów. Wyniki badań potwierdziły ich ogromną rolę w formowaniu się osobowości młodego człowieka. Media w dużej mierze kształtują poglądy i postawy przez podsuwanie określonej wiedzy o świecie i przez lansowanie pewnych wartości.
Badania OBOP-u wykazały, że przeciętny przedszkolak spędza przed telewizorem 2 godziny i 45 minut dziennie, mimo że-jak podkreślają psychologowie-nie jest w stanie oglądać w skupieniu audycji telewizyjnej dłużej niż 15-20 minut. To długie przebywanie dziecka przed telewizorem jest spowodowane łatwą do niego dostępnością .
Przekaz płynący z telewizyjnego ekranu ma duży wpływ na odbiorcę. Jest wstanie oddziaływać na jego myśli, wolę, uczucia i wyobraźnię, przekształca do głębi zakres ludzkich doświadczeń, dzięki niemu zmienia się jego wizja świata, a także rozumienie samego człowieka.
W ciągu ostatnich lat ogromną popularność zdobyły japońskie kreskówki i komiksy, które określa się zwrotami anime i manga. Bardzo często rodzice podchodzą do tych filmów bezkrytycznie, nie zdając sobie sprawy, jak zgubne dla dziecka mogą być wartości i wzorce w nich preferowane….
Filmy te zawierają sporą dozę emocji negatywnych. Treścią większości jest rywalizacja, podstęp i walka. W filmach często stosowane jest przesłanie-„Po co się z kimś kłócić, jeśli możesz go zabić”. Wiele z nich preferuje głupotę i agresję , jak np. film „ The Guyver”…stwory mało myślące, ale mordujące sprawniej od przeciętnego człowieka…film potrafi zaszokować okrucieństwem i zawoalowanym sadyzmem. Uroda towarów…również odbiega poważnie od kanonów piękna. Na widok niejednego z nich Frankenstein dostałby zawału…”
Film reklamujący wschodnie sztuki walki np. „Dragon Bell „…nie brak tu efektownych scen walki, widowiskowych kopnięć i uderzeń, uchwyconych w przeróżnych ujęciach i perspektywach.”
Zachowanie takie i podobne można zaobserwować w codziennej pracy pedagogicznej.
….W filmach widoczny jest zniekształcony ideał miłości, kształtuje się fałszywy obraz małżeństwa i rodziny. Tego rodzaju postępowanie obniża i stępia wrażliwość moralną młodego człowieka. Prezentowany przez bohaterów stosunek do życia jest bulwersujący. Propaguje życie łatwe i bez wymagań, słowem bierz i używaj życia, wszystko ci się należy. Ktoś ci się nie podoba lub przeszkadza masz prawo go zlekceważyć lub nawet zabić…”
Występuje tu również pomieszanie dobra i zła. Dobrzy bohaterowie walczą, ze sobą tymi samymi metodami, co źli. Wszystko jest rozmyte. Dobro w charakterze magii przywołuje złe moce. Zła czarownica ma postać anioła, natomiast postać tradycyjnie wyobrażająca diabła spełnia dobre czyny. W tych filmach wkracza się w świat stworzony przez inną, skrajnie odmienną kulturę. Dziecko oglądając omawiane filmy koduje w podświadomości podawane treści jako własne. Są one później odbierane jako bliskie, a tym samym wiarygodne, odbiorca po prostu się z nimi oswoił.
Jak wielki wpływ na dzieci potrafi mieć ten rodzaj treści ukazała projekcja słynnego filmu „Pokemon” w Tokio w roku 1997. Dzieci które oglądały ten film w ciemnym pomieszczeniu , traciły przytomność, wpadały w histerię, płakały. Przyczyną była seria przeplatanych krótkich niebiesko-czerwonych błysków zawartych w jednym z odcinków. W 800 przypadkach niezbędna była hospitalizacja, z powodu utrzymujących się objawów
epilepsji.
Film „Pokemon” jest popularny wśród polskich dzieci, dlatego warto zapoznać się z jego historią. Wszystko zaczęło się od gry na konsolę Nintendo i Game Boy w 1995 r. Twórcy gry, zachęceni jej sukcesem , postanowili zrealizować serię telewizyjną opartą na tym samym pomyśle. Pokemony to dziwaczne, wręcz przerażające stwory. Pokemony zastępują zwierzęta: jedne są łagodne i przyjacielskie, do innych lepiej nie podchodzić zbyt blisko, gdyż mogą być agresywne, a jeszcze inne owładnięte są myślą o podboju świata i wyniszczeniu gatunku ludzkiego. Na początku było ich 150, po filmie liczba ich wzrosła do 249! Na skutek nasycenia rynku kartami dochody zaczęły się zmniejszać, trzeba było więc nowych bodźców i nowych potworków. Do głosu doszedł biznes i towarzysząca mu reklama, nie biorąc pod uwagę dobra dziecka.
Szaleństwo na punkcie pokemonowych kart jest powodem wielu kontrowersji. Dyrektorzy w USA w wielu szkołach zabronili przynoszenia tych kart ponieważ zaobserwowali wzrost agresji wśród dzieci, dochodziło do bójek , nie można było prowadzić normalnie lekcji.
Reklamy powtarzają często „ zbieraj Pokemony, musisz mieć te naklejki, bądź mistrzem”. To ukryta forma psycho manipulacji. Sprzedawana jest nie zabawka, lecz moda na nią, emocjonalna otoczka związana z posiadaniem „ wyznacznika prestiżu”, a w końcu „podświadomy” przymus , nakłaniający do zdobycia wymarzonego obiektu. W efekcie dziecko traci rozeznanie we własnych emocjach i potrzebach, bowiem zwraca uwagę na to co sądzą jego koledzy i koleżanki. Postępowanie wyżej opisane kształtuje u dzieci postawę konsumpcyjną : najpierw w odniesieniu do przedmiotów potem osób i relacji. Wszystko zaczyna być podporządkowane chwilowej zachciance, kaprysowi, modzie. Natomiast kiedy owa moda się zmieni, Pokemona się wyrzuci , psa odda do schroniska, a starszych rodziców do Domu Opieki Społecznej.
Intencją producenta nie jest to by kupujący polubił zdobyty przedmiot i przywiązał się do niego, ale raczej by polubił samą procedurę kupowania.
Animacje i komiksy oddziaływują głównie na sferę emocjonalną z pominięciem intelektualnej, co może budzić obawy o rozwój intelektualny, rezultaty pisania czytania, jak i wypowiadania się. Komiks i film operują obrazami, które nie wywołują u oglądającego potrzeby ich nazywania . Pod wpływem nie rozwija się w dziecku umiejętność abstrahowania, a jest to umiejętność niezbędna do prawidłowego używania języka myślenia. Ponadto język komiksu i filmu jest językiem ubogim, uproszczonym, tak strukturalnie jak i leksykalnie, nie stroni od wulgarnych wyrażeń. Taki język nie może być wzorem dla uczącego się dziecka. Nasuwa się refleksja, dlaczego zła kultura wypiera dobrą, a przemoc i bluźnierstwo przeważają nad autentycznymi wartościami. Badania psychologów dowodzą, że oglądanie telewizji ( bez cenzury rodziców) ma wyraźny wpływ na wzrost agresywności dzieci i młodzieży. Bodźce często powtarzane przestają być stymulujące, znika reakcja fizjologiczna normalnie im towarzysząca. Następuje zobojętnienie na tego typu sceny, które muszą być coraz bardziej wstrząsające, żeby wywołać reakcję. Widzowie pod wpływem coraz częstszego oglądania scen przemocy nabierają przekonania o ich normalności i reagują na nie obojętnie.
Japońskie kreskówki często pokazują gniew, złość na twarzy albo w ruchach ciała. U młodych widzów wywołuje to wrażenie, że wściekłość i sięganie po przemoc jest czymś normalnym. Filmy te pełne są agresji słownej ( wrzaski, krzyki, przekleństwa, obraźliwe odzywki), a także aktów agresji fizycznej np. ciosy zadane nogą, bicie, zabijanie. Postacie występujące w filmach nie oraz przesłania nie są wyraziste, nie porządkują świata, lecz wprowadzają do niego zamęt. Niezwykle ważnym elementem świata filmowych bajek jest przemoc. Nie chodzi o to, żeby jej nie było, bo to oznaczałoby fałszowanie rzeczywistości. Przemoc przecież istnieje, jest także obecna w klasycznych baśniach, ale tam pojawia się po to, aby opowiadać o naturze świata i człowieka. Świat baśni konstruowany jest w taki sposób, aby pomagał dzieciom rozpoznawać dobro i zło istniejące w otaczającej ich rzeczywistości i w nich samych. Bohaterowie wielu współczesnych kreskówek i to nie tylko ci negatywni, bardzo często zachowują się wobec siebie agresywnie, co stwarza fałszywy obraz rzeczywistości i prowadzi do mylnych wniosków, jakoby najbardziej charakterystycznym zachowaniem człowieka była agresja i wrogie nastawienie wobec innych. Proporcje między istniejącymi w świecie i w człowieku pierwiastkami zła i dobra ulegają zachwianiu, utrwala się nie tylko fałszywy, ale szkodliwy obraz rzeczywistości, który, jak pokazuje życie bywa później przez dzieci powielany. W grach i filmach zaciera się granica między rzeczywistością a fikcją, obowiązują tam zasady z innego świata. Może to skutkować przeniesieniem nawykowych reakcji do realnego świata, wówczas walka traktowana będzie jako obowiązująca i naturalna norma. Filmy te przekazują polskim odbiorcom wartości, które są zaprzeczeniem dobra, prawdy, piękna, bezpieczeństwa. Specjaliści mówią także o swoistym zjawisku „przedwczesnego zawezwania”, czyli nakłanianiu do uczestnictwa w formach aktywności przeznaczonych dla osób dorosłych. Przekazywane treści często nie odpowiadają na autentyczne potrzeby młodego człowieka, lecz starają się rozbudzić sztuczne potrzeby i tworzyć konsumpcyjne i dewiacyjne wzorce.
CZŁOWIEK ZMIENIA SIĘ POD WPŁYWEM TEGO CO ROBI I Z JAKIMI TREŚCIAMI OBCUJE , DLATEGO WARTO SIĘ ZASTANOWIĆ NAD SKUTKAMI PŁYNĄCYMI Z PRZEDSTAWIONYCH TU TREŚCI.


Mira Majorek

A. Gondek O języku telewizji, Mały ekran… wielkie zło.
J. Izdebska Rodzina, dziecko, telewizja
P. Francuz Psychologiczne aspekty odbioru telewizji- zabawa w zabijanie
M. Więczkowska Japońska manga i jej skutki pedagogiczne
D. Zarębska-Piotrkowska Media nowe uzależnienie. Zakazać Pokemona!
M. Braun-Gałkowska Oddziaływanie przemocy prezentowanej w mediach na psychikę dziecka



Być może zaintresują Cię również inne nasze materiały:

  • Program logopedycznyProgram logopedyczny Program logopedyczny dla dzieci 5 i 6 letnich OPRACOWAŁA: S.MGR MAGDALENA TOKAJ Wstęp Logopedia-nauka zajmująca się […]
  • W życiu jest coś więcej do zrobienia niż tylko zwiększać tempoW życiu jest coś więcej do zrobienia niż tylko zwiększać tempo „ W życiu jest coś więcej do zrobienia niż tylko zwiększać tempo” Świat w którym wychowujemy nasze dzieci, jest niestety moralnie […]
  • Moje miastoMoje miasto Projekt Edukacyjny MOJE MIASTO KOSZALIN Prowadzący: Mirosława Majorek, Małgorzata Piwowarska Miejsce realizacji: Przedszkole nr […]
  • Stosowanie kary i nagrody w wychowaniuStosowanie kary i nagrody w wychowaniu Wpływ stosowania kary i nagrody na wychowanie dziecka Każde pożądane i przyjemne dla danego zwierzęcia lub człowieka następstwo […]
  • Kreatywny i twórczy nauczyciel – rozważaniaKreatywny i twórczy nauczyciel – rozważania W dzisiejszych czasach  ważne jest  wychowanie nowego pokolenia tak, aby zrozumieli dzisiejszą rzeczywistość, oraz wyposażenie ich w […]
  • Kółko przyrodnicze w przedszkoluKółko przyrodnicze w przedszkolu                                                                                        „Żyj z przyrodą w zgodzie, odsuń od niej zło, i […]